TİROİD HASTALIKLARI

Tiroid bezi, boyunda soluk borusunun ön tarafında kelebek şeklinde bir organdır. Salgıladıkları hormonlar sayesinde insan metabolizması için sinir sisteminden sindirim sistemine kadar bütün sistemlerde düzenleyici rol oynar. Tiroid bezindeki hastalıklara bağlı az hormon üretimine hipotiroidi, kontrolsüz hormon üretimine de hipertiroidi ismi verilir. Salgılanan hormonların miktarına göre farklı klinik bulgular gelişebilir. Hipertiroidi dediğimiz kontrolsüz hormon üretimini arttırması genç hastalarda özellikle kilo kaybı (iştah artmasına rağmen), yaşlı hastalarda kalp çarpıntısı, ellerde titreme, terleme, sıcağa karşı toleranssızlık, sinirlilik, kadınlarda adet bozukluğu, saçlarda incelerek dökülme ve ishal şikayetlerine sebep olur. Daha sık görülen hipotiroidi yani gerektiğinden daha az hormon üretimi halinde ise vücutta ve özellikle yüzde şişkinlik, su tutulması, kilo artışı, kabızlık, adet bozukluğu, saçlarda kalınlaşarak dökülme, ciltte kuruluk, soğuğa karşı toleranssızlık, hareketlerde ve ileri hallerde zihinsel fonksiyonlarda yavaşlama görülecektir.
Tiroid bezinin büyümesi guatr olarak adlandırılır. Bu büyüme tek bir yumru şeklinde ise nodüler guatr, birden çok yumru şeklinde büyüme ise multinodüler guatr olarak isimlendirilir. Guatr oluşması en sık iyot eksikliğine bağlıdır. Ailesel sebeplerde guatr oluşumunda önemlidir.
Tiroid hastalığından şüphelenilen kişilerde tanı koymak için tiroid tahlilleri, tiroid ultrasonu, tiroid sintigrafisi yapılabilir. Bu tetkikler sonucu tiroidde nodül saptanan hastalarda nodül boyutuna ve şekline göre ince iğne aspirasyon biyopsisi (İİAB) yapılarak nodülün iyi huylu mu kötü huylu mu olduğu değerlendirilir. İİAB %95 oranında bu konu hakkında bilgi verirken %5 yanılma payı olabilir.
Tiroid nodülleri eğer iyi huylu ise 6 aylık aralıklarla takip edilerek nodülün büyüyüp büyümediği kontrol edilir. Hızlı büyüme olan nodüller, guatra bağlı nefes darlığı gelişen hastalar, kozmetik olarak büyüklüğün rahatsızlık verdiği hastalar, fazla hormon salgılayan tiroid nodülü olan hastaların bir bölümü, tedavi edilemeyen graves hastalığı olan hastalar ve kanser şüphesi veya kanser tanısı olan hastalara tiroid ameliyatı gerekir.













© Doç.Dr.Osman Civil. Tüm Hakları Saklıdır.